اخبار آنلاین روزنامه ایران (ایران آنلاین) وابسته به موسسه فرهنگی و مطبوعاتی ایران

  • چهارشنبه ۱۷ آذر ۱۴۰۰
«ایران» از حمله سایبری به سامانه هوشمند سوخت گزارش می‌دهد

بازگشت تدریجی به مدار

بازگشت تدریجی به مدار
عطیه لباف خبرنگار

امروز قطع سامانه هوشمند سوخت‌، چند ساعتی پمپ بنزین‌های کشور را تعطیل کرد. به طوری که در این مدت، از حدود 3 هزار و 900 جایگاه سوختی که برای عرضه بنزین در کشور وجود دارد، فقط تعداد محدودی توان عرضه بنزین داشتند؛‌ آن هم به صورت آفلاین و با نرخ دوم.

مشاهدات میدانی خبرنگار «ایران» در ظهر امروز نیز از تعطیلی پمپ بنزین‌های برخی از مناطق تهران حکایت داشت. صف‌های طولانی در ورودی پمپ بنزین‌ها برای سوخت‌گیری در اولین فرصت، نیز مسأله‌ای بود که توجه را به خود جلب می‌کرد.
ساعاتی بعد از این اختلال سراسری در سیستم سامانه هوشمند سوخت و تعطیلی پمپ بنزین‌ها، گمانه‌زنی‌ها در‌خصوص علت این ماجرا شروع شد. کاربران در فضای مجازی با انتشار تصاویر و ویدیوهایی از احتمال هک شدن سامانه گزارش می‌دادند. اما شرکت ملی پخش فراورده‌های نفتی به عنوان متولی اصلی، با انتشار یک اطلاعیه این مسائل را تکذیب 
کرد. در نخستین اطلاعیه این شرکت نوشته شده بود: «به اطلاع هموطنان عزیز می‌رساند، به دلیل بروز مشکل فنی در سامانه هوشمند سوخت موقتاً امکان سوختگیری در برخی از جایگاه‌های عرضه سوخت با اختلال مواجه شده و عرضه سوخت خارج از سیستم سامانه سوخت با نرخ دوم در حال انجام است، لذا تا رفع مشکل فنی از هموطنان عزیز تقاضا داریم صبوری نمایند. ضمناً پیرامون تأمین بنزین و نفتگاز در جایگاه‌ها مشکلی وجود ندارد و فرآورده به میزان کافی در انبارهای نفت و جایگاه‌ها وجود دارد و هیچگونه نگرانی در این خصوص متصور نمی‌باشد. ضمناً شایعات مربوط به افزایش قیمت سوخت نیز قویاً تکذیب می‌شود.» همچنین وزیر کشور هم اظهار کرد که اختلال در ارائه خدمات در برخی از پمپ‌های بنزین ناشی از یک اشکال فنی و سامانه‌ای است و بزودی رفع می‌شود.
به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی وزارت کشور، احمد وحیدی در گفت‌و‌گو با خبرنگار این پایگاه گفت: اختلال در ارائه خدمات در برخی از پمپ‌های بنزین ناشی از یک اشکال فنی و سامانه‌ای است و بزودی رفع می‌شود.
 وزیر کشور با تأکید دوباره بر اینکه: هیچ برنامه‌ای برای گرانی بنزین وجود ندارد، گفت: مردم هیچ نگرانی نداشته باشند.
اختلال سامانه یا هک!
سخنگوی شرکت ملی پخش فراورده‌های نفتی در ساعات میانی روز چندین بار و در گفت‌و‌گوهای متفاوتی تأکید کرد که «این اختلال به هیچ عنوان به سبب هک سامانه نیست و مشکل فنی بوده است.» فاطمه کاهی در ساعت 14 امروز نیز در گفت‌و‌گو با «ایران» بیان کرد که «موضوع حمله سایبری رد می‌شود و کمیته‌ای در حال بررسی علل هستند.»
او اشاره کرد که فرایند اتصال مجدد جایگاه‌ها به سامانه در حال انجام است؛ اما راه‌اندازی جایگاه‌ها حتی برای سوخت‌گیری با نرخ دوم و آزاد نیز فرایندی طولانی است و از آنجایی که نیاز به حضور فیزیکی کارشناسان و متخصصان سامانه است؛ چند ساعتی طول می‌کشد.»
به این ترتیب تا ساعت 16 امروز حدود30 الی 40 درصد از جایگاه‌های سوخت سراسر کشور دوباره به مدار بازگشتند؛ البته به صورت دستی. یعنی با بنزین نرخ آزاد 3 هزار تومانی و همچنان جلسات کمیته مدیریت بحران ادامه داشت. سخنگوی شرکت ملی پخش فراورده‌های نفتی در ساعت 15:30 نیز در گفت‌و‌گویی با «ایران» اعلام کرد که در تلاشیم تا مشکل فنی سامانه هوشمند سوخت هرچه سریع‌تر رفع شود تا امکان دریافت بنزین به نرخ یارانه‌ای نیز امکانپذیر شود. او تأکید کرد که اتصال پمپ بنزین‌ها به سامانه هوشمند سوخت و فعال شدن کارت‌های سوخت زمانبر است و ممکن است که یک روز دیگر نیز طول بکشد.
در این مدت شرکت پخش فراورده‌ای نفتی ایران هرگونه حمله سایبری را تکذیب می‌کرد و این اتفاق را یک اختلال در سامانه می‌دانست. اما در همین حال، سایت نور نیوز، با انتشار یک خبر اختصاصی اعلام کرد که «اختلال ایجاد شده در سامانه سوخت‌گیری در پمپ بنزین‌ها ناشی از حمله سایبری بوده است. جزئیات این حمله سایبری و منشأ آن در دست بررسی است و اطلاعات تکمیلی پس از جمع‌بندی نهایی منتشر خواهد شد. کارشناسان فنی در حال رفع مشکل ایجاد شده هستند.»
در نهایت در ساعت 18 امروز مرکز ملی فضای مجازی با انتشار اطلاعیه‌ای حمله سایبری به سامانه هوشمند سوخت کشور را  تأیید کرد.
در این اطلاعیه آمده است: به اطلاع هموطنان گرامی می رساند، ساعت ۱۱ صبح روز سه شنبه چهارم آبان‌ماه ۱۴۰۰ مرکز «افتا» گزارشی درخصوص حمله سایبری به سامانه هوشمند سوخت کشور اعلام کرده و به تبع آن جایگاه‌ها در ارایه خدمات سوخت رسانی از مدار خارج شدند.
 بنزین و گازوئیل فقط با نرخ دوم و به صورت نقدی
اما گذشته از علت این اتفاق، محدود بودن تعداد کارشناسان سامانه و وجود 3 هزار و 900 جایگاه در سراسر ایران که برای اتصال مجدد آنها نیاز به حضور فیزیکی متخصصان بود، فرایند را طولانی کرد اما به مرور جایگاه‌ها عرضه بنزین و گازوئیل بدون کارت سوخت، با نرخ دوم و قیمت آزاد را شروع کردند. علی فروزنده، سخنگوی وزارت نفت هم در مورد وضعیت سهمیه‌ها در این شرایط اطلاع‌رسانی کرد که «این اطمینان را به مردم می‌دهم که هیچ مشکلی برای سهمیه سوخت مردم به وجود نخواهد آمد.» امین رضانواز، سخنگوی صنف جایگاهداران سوخت کشور نیز در گفت‌و‌گویی تلویزیونی گفت «مشکل پیش آمده در جایگاه‌های سوخت یک مشکل نرم‌افزاری است. تمامی متخصصان شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی درحال کار هستند. زمانی برای رفع مشکل قابل پیش‌بینی نیست اما مشکلی برای سوختگیری با نرخ آزاد وجود ندارد و مردم از هجوم به جایگاه‌ها خودداری کنند.»
محسن منصوری، استاندار تهران نیز ظهر امروز با اشاره به فروش نقدی بنزین، گفت: «مشکل نرم‌افزاری در سامانه هوشمند سوخت به وجود آمده که در اسرع وقت حل می‌شود. البته با وجود مشکلات سامانه، فروش بنزین آزاد به صورت نقدی در جایگاه‌های سوخت انجام می‌شود.»
سوخت به اندازه کافی وجود دارد
اما مسأله از کار افتادگی پمپ‌های بنزین در روز سه‌شنبه مربوط به کمبود سوخت نبود. به طوری که یک مقام آگاه در گفت‌و‌گو با «ایران» تأکید کرد که سوخت به اندازه کافی وجود دارد و حتی بحث افزایش قیمت نیز مطرح نیست. تا زمان تنظیم نهایی این گزارش هنوز جلسه کمیته مدیریت بحران تمام نشده بود و نتیجه این نشست اطلاع‌رسانی نشده بود.
کپی