اخبار آنلاین روزنامه ایران (ایران آنلاین) وابسته به موسسه فرهنگی و مطبوعاتی ایران

  • جمعه ۱۲ آذر ۱۴۰۰

کلمات کلیدی

قدرت‌نمایی «اردوغان» برای غرب

قدرت‌نمایی «اردوغان» برای غرب
زهره صفاری

«رجب طیب اردوغان» در واکنش به بیانیه مشترک سفرای 10 کشور غربی برای آزادی «عثمان کاوالا» تاجر و فعال حقوق بشری ترکیه‌ای، دستور اخراج آنها را به وزارت خارجه اعلام کرد.

به گزارش «رویترز»، رئیس جمهوری ترکیه در حالی تصمیم به این اخراج گرفته است که 7 تن از سفرای لیست سیاه او، نمایندگان هم پیمانان آنکارا در ناتو هستند و اخراج آنها می‌تواند یکی از عمیق ترین شکاف‌های دوران 19 ساله حاکمیت «اردوغان» با غرب را رقم بزند. در بیانیه مشترکی که دوشنبه گذشته به امضای سفرای کشورهای امریکا، فرانسه، آلمان، کانادا، دانمارک، هلند، نروژ، سوئد، فنلاند و نیوزیلند رسیده بود، سفرای کشورهای غربی خواستار حل و فصل فوری پرونده «کاوالا» و آزادی سریع او از زندان شده بودند. اما این بیانیه از سوی مقامات ترکیه غیرمسئولانه خوانده شد و 10 سفیر به وزارت خارجه احضار شدند. اما واکنش‌های داخلی ترکیه به این بیانیه تنها به همین احضار ختم نشد بلکه «اردوغان» در جریان سخنرانی اخیرش در شهر «اسکی شهر» گفت: «من دستورات لازم را به وزیر خارجه داده‌ام تا سفرای 10 کشور را بلافاصله «عنصر نامطلوب» اعلام کند. آنها باید ترکیه را بشناسند و جایگاه آن را درک کنند. در غیر این صورت باید از کشور بروند.» این دستور اردوغان با سکوت سفارتخانه‌های امریکا و فرانسه و حتی کاخ سفید همراه شد اما سخنگوی وزارت خارجه امریکا اعلام کرد که درصدد تأیید صحت این گزارش از مجرای وزارت خارجه ترکیه است. به باور یک مقام دیپلماتیک، این تحولات به رغم اینکه اردوغان قرار است هفته آینده با «جو بایدن» همتای امریکایی‌اش دیدار داشته باشد، می‌تواند زمینه ساز افزایش تنش‌ها میان ترکیه و غرب شود.
در این شرایط از آنجا که هنوز ابلاغی رسمی برای اخراج دیپلمات‌ها به سفارت‌هایشان اعلام نشده کشورها محتاطانه عمل کرده و بسیاری از آنها هر گونه اظهار نظر در این باره را به بعد از دریافت ابلاغ رسمی موکول کرده‌اند. سفارت نروژ نیز ضمن اعلام این موضع گفت: «سفیر نروژ اقدامی را که تضمین کننده اخراجش باشد، مرتکب نشده است بنابراین رفتار ما نسبت به ترکیه در چارچوب دموکراسی و براساس قوانین کنوانسیون حقوق بشر سازمان ملل ادامه خواهد داشت.»
«عثمان کاوالا» تاجر مخالف دولت ترکیه از چهار سال پیش بدون صدور حکمی قضایی به اتهام تلاش برای بی ثبات کردن ترکیه و مشارکت در کودتای نافرجام سال 2016 این کشور در زندان به سر می‌برد و تلاش‌های دو سال قبل دادگاه حقوق بشر اروپا نیز برای آزادی او ثمری نداشته است.
در این شرایط «دیوید ساسولی»، رئیس پارلمان اروپا معتقد است: «اخراج 10 سفیر نشانه‌های ظهور دیکتاتوری در دولت ترکیه است اما این امر ما را به هراس نمی‌اندازد و همچنان بر خواسته خود باقی می‌مانیم.» به باور تحلیلگران «فایننشال تایمز»، تصمیم اردوغان نه تنها سبب تخریب روابط ساخته شده سال‌های اخیر میان ترکیه و واشنگتن و اتحادیه اروپا خواهد شد بلکه می‌تواند سقوط «لیر» ترکیه را نیز در شیبی تندتر قرار دهد.
این شرایط احزاب مخالف اردوغان را به سمت مسیری مشترک برای برکناری رئیس جمهوری ترکیه و حتی برگزاری انتخابات زودهنگام در سال‌های پیش رو متحد و سامان داده است. چراکه احزاب مخالف دولت معتقدند سیستم حاکمیتی ترکیه فضایی را در اختیار اردوغان گذاشته تا از طریق آن بتواند قدرت خود به عنوان یک دیکتاتور را پرورش دهد موضوعی که زمینه‌ساز بروز فساد در همه ابعاد در این کشور خواهد بود. «احمد داود اوغلو»، نخست وزیر سابق اردوغان و از مخالفان سابق دولت گفت: «امروز، ترکیه با مشکلات سیستماتیک روبه‌رو است که یک نفر قادر به رفع آنها نیست.»
به نوشته «نیویورک تایمز»، تحلیلگران سیاسی معتقدند «اردوغان» که از هم اکنون برای جشن صدمین سالگرد تأسیس جمهوری ترکیه بر ویرانه‌های امپراتوری عثمانی برنامه‌ریزی کرده، نه تنها جایگاهش به عنوان نامزد برتر انتخابات آتی ریاست جمهوری را مسجل می‌داند که می‌خواهد طولانی‌ترین دوران حاکمیت بر ترکیه مدرن را از آن خود کند و در این راه او حتی نظرسنجی‌هایی که کاهش محبوبیتش را نشان می‌دهد، دروغ و غیرواقعی می‌داند. اما یکی از اعضای مخالفان معتقد است: «حالا توپ در زمین مخالفان است چراکه بخش اعظمی از جامعه نیز رئیس جمهوری طولانی مدت اردوغان را نمی‌خواهند.»/ ایران 

کپی