اخبار آنلاین روزنامه ایران (ایران آنلاین) وابسته به موسسه فرهنگی و مطبوعاتی ایران

  • دوشنبه ۲۹ شهریور ۱۴۰۰

چرا در روابط‌مان دچار سوء تفاهم می‌شویم؟

چرا در روابط‌مان دچار سوء تفاهم می‌شویم؟
مینانبئی مربی مهارت های زندگی

سوء تفاهم ها در بسیاری از مواقع حاصل ابهام ها و اختلالات ارتباطی است و با کمی آگاهی و دقت می توان از وقوع آنها تا حدودی پیشگیری کرد.

در پیرامون هریک از ما افرادی با سبک های رفتاری متفاوتی وجود دارند.  برخی خوشرو، خوش بیان، انعطاف پذیر و محبوبند؛ اما شماری تندخو و اخمو هستند و با ظاهری خشن و سرد با دیگران برخورد می کنند که از قضا طرفداران چندانی هم ندارند.

با این که ممکن است این گروه دوم از گروه اول خوش قلب تر و دلسوزتر و مهربان تر باشند، روشن است که آنچه در قلب ما می گذرد، هرگز در پیشانی ما نقش نمی بندد؛ از این رو می بایست هر یک از ما بیاموزیم چگونه با دیگران در ارتباط باشیم که هم خود حال خوبی را تجربه کنیم؛ هم به دیگران این حال خوش را منتقل کنیم و در رویارویی با دیگران دچار رنجش و سوء تفاهم نشویم.

در واقع سوء تفاهم ها در بسیاری از مواقع حاصل ابهام ها و اختلالات ارتباطی است و با کمی آگاهی و دقت می توان از وقوع آنها تا حدودی پیشگیری کرد.
به عبارتی ما باید بتوانیم روش های مناسبی برای ابراز عقاید و بیان افکار، احساسات، خواسته ها و علایق داشته باشیم؛ حتی باید بدانیم به چه شیوه ای  انتقادات و پیشنهادهایمان را مطرح کنیم که مقبول واقع شود و به چه روشی به پیشنهادهای دیگران پاسخ مثبت یا منفی بدهیم که ضمن در نظر گرفتن اولویت ها و شرایط خود، حداقل آسیب را برای خود و دیگری در ارتباطاتمان داشته باشیم.
 

ارتباط چیست؟

از ارتباط تعریف های گوناگونی شده است؛ اما یکی از تعاریف کاربردی و کارامد آن، تعریفی است که ارتباط را  هر عمل متقابلی می داند که شامل انتقال پیام باشد؛ به زبان ساده، متقابل یعنی رابطه دوسویه که میان دو نفر یا بیشتر اتفاق افتد و انتقال پیام در آن رخ دهد؛ یعنی فرستنده، پیام را بفرستد و گیرنده آن را دریافت کند و دقیقا در بسیاری از سوء تفاهم ها، مشکل در همین بخش آخر اتفاق می افتد؛ یعنی در دریافت پیام.
 

سوء تفاهم ها از کجا سرچشمه می گیرد؟

فرض کنید مادری دخترش را صدا می کند که بیاید غذا بخورد. دختر می پرسد: غذا چیست و وقتی متوجه می شود غذای دیشب است که دوست نداشته، می گوید من این غذا را دوست ندارم.

مادر هم پاسخ می دهد که غذای دیگری نداریم. اتفاقا مادر عجله هم دارد که راس ساعت به جلسه مهمی برسد؛ اما متوجه می شود که غذا فاسد شده و در حالی که با عصبانیت دارد غذا را در سطل آشغال خالی می کند، دختر به آشپزخانه می رسد تا علیرغم میلش آن غذا را بخورد و به یکباره با واکنش عصبی مادر روبرو می شود و شروع می کند به گریه کردن که من آمدم غذا بخورم.

چرا غذایم را دور ریختی ؟ آیا در این لحظه مادر پیامی برای دخترش فرستاده؟ بی تردید خیر. مادر از اینکه غذا فاسد شده؛ دیرش است و به جلسه نمی رسد، عصبانی است و دور ریختن غذا پیامی برای دختر نیست؛ اینجاست که سوء تفاهم رخ می‌دهد. یعنی پیامی را که فرستنده نفرستاده، گیرنده، دریافت کرده است. پس ما همواره باید مراقب باشیم تا با دریافت پیام اشتباهی دچار سوء تفاهم نشویم.

حالت دیگر زمانی است که پیام مبهم باشد؛ بسیاری از افراد نیز در گرگ و میش پیام های چند لایه گرفتار  و دچار سوء تفاهم می شوند. برای مثال تصور کنید خانمی خانه دار صبح که از خواب بیدار شود، ببیند همسرش روی میز خاک گرفته تلویزیون نوشته:« دوستت دارم عزیزم» بی تردید از این پیام برداشت های متفاوت می شود.

ممکن است این خانم در لحظه اول خوشحال شود و فکر کند همسرش به این طریق به او ابراز علاقه کرده است؛ از طرفی ممکن است از همسر خود برنجد و فکر کند که از این طریق به او گوشزد کرده که گردگیری نکرده و وظایفش را انجام نداده است و در نتیجه رابطه میان آنها خراب شود. در واقع پیام های چندلایه و مبهم که قابل تعبیر هستند، ایجاد سوء تفاهم می کنند.

از این رهگذر لازم است که پیام های ما ساده، شفاف و کوتاه باشد. پیام های چند لایه کمی شباهت به آرایه ایهام در شعر دارند که می شود بیش از یک مفهوم از آن برداشت کرد.

برای مثال این بیت از دیوان حضرت حافظ را به یاد بیاورید: رقیب گفت که درمانده ام مرا بردار      دعاش کردم و گفتم خدات بردارد

مصرع دوم این بیت را می شود دو گونه معنا کرد: یکی این که رقیب در خواست کمک کرده است و به خواجه شیراز گفته مرا از زمین بلند کن و خواجه حافظ برای او دعا کرده و گفته است که امیدوارم خدا دستت را بگیرد و معنای دیگر این است که حافظ او را نفرین و مسخره کرده وگفته است امیدوارم که خدا از روی زمین برت دارد و شرت را کم کند.

هرچند که پیام داستان میز گردگرفته، یک اختلال ارتباطی است و این بیت زیبا، نشان از فصاحت و قدرت بیان خواجه حافظ دارد و از کرشمه های هنر شاعری وی است،  هر دو در کارکرد دوگانه پیامی مبهم، اشتراک دارند./ ایران‌‌آنلاین

 

 

کپی