اخبار آنلاین روزنامه ایران (ایران آنلاین) وابسته به موسسه فرهنگی و مطبوعاتی ایران

  • یکشنبه ۳۰ خرداد ۱۴۰۰

گذر از تپه بی‌تونل یا افتادن در چاه بی‌دلو

گذر از تپه بی‌تونل یا افتادن در چاه بی‌دلو
منیر خلیلیان روان‌درمان‌گر

نور شدید آفتاب، چشمان ماهی آبی کوچولو را به‌شدت آزرد. به اطراف نگاه کرد. اطرافش پر از ماهی‌های نیمه‌جان و بی‌جان بود. همگی، روی عرشه کشتی، گرفتار میان تور ماهیگیری. صدای موسیقی، آواز مرغ دریایی، صدای امواج، صدای خنده ملوان‌ها، برایش تازگی داشت.

اینها، صدای عدم بودند. حرف‌های پدربزرگ را به‌خاطر آورد: «در دنیای عدم، چندثانیه بیشتر نمی‌توانی زنده بمانی. آنجا صداهایی را می‌شنوی که تابه‌حال نشنیده‌ای اما نمی‌دانم ارزش‌اش را دارد که جان‌ات را برایش بدهی یا نه.» ارزش‌اش را دارد؟ صداهای جذاب و حیرت‌انگیزی که تا چند لحظه پیش شنیده بود، آرام آرام به سکوت تبدیل شد. ناگهان، یک موج بلند، افتاد روی عرشه. او و چندتایی از ماهی‌ها را به دنیای خودشان برگرداند. ماهی آبی کوچولو، زنده مانده بود و داشت، با دقت به صداهایی گوش می‌داد که قبل از تجربه دنیای عدم، به آنها توجهی نکرده بود. چقدر صداها در آب، آرام و دلنشین بودند! «صدا»، یکی از موضوعات داغ این روزها شده است. آن هم به مدد فضای مجازی. اپلیکیشنی آمده به‌نام «کلاب‌هاوس» که مبتنی بر صوت و صداست و حسابی هم سر و صدا به پاکرده. سرعت اقبال بسیاری از جوانان و میانسالان به این اپ، واقعاً شگفت‌انگیز بود. البته سرعت فیلتر و از دسترس معمول خارج کردن آن، حیرت‌انگیزتر. هر پدیده تازه‌ای، همواره با خود مزایا و مضراتی دارد. آنجا که خردمندی، حاکم باشد، تعادل ایجاد می‌شود و جامعه هم از آن پدیده، به انتفاع می‌رسد. حالا می‌بینیم که افراد جامعه ما، هر یک به‌دنبال ایفای نقش سازنده هستند. هر‌کدام، می‌خواهند جامعه آرمانی‌شان را تصور کنند و دیگران را با تصویر آن آشنا. خب، فضای مجازی این فرصت را به ماها می‌دهد تا بتوانیم این کارها را انجام دهیم. حالا اگر به‌جای تعامل درست، ایراد دیالوگ دقیق و واقع‌بینی، چیزهای دیگری را همچون جبران افراطی، سلطه‌گری و بحث اشتباه، جایگزین کنیم، اوضاع خراب می‌شود. کلاب‌هاوس، به مخاطبش کمک می‌کند نقشی که دوست دارد ایفا کند، موقتی است، برقراری دیالوگ را تسهیل کرده و تعامل را آسان. پس مخاطب با سرعت به آن رو می‌آورد و البته آسیب‌هایش می‌شود؛ وقت گذاشتن‌ بی‌حساب و کتاب و شبانه‌روزی در آن. می‌شود مطرح کردن مباحث بی‌فایده و بعضاً آزارنده. می‌شود تلاش برای سلطه‌گری روی افکار و عقاید دیگران. می‌شود رواج دیالوگ‌های اشتباه. و البته خیلی چیزهای دیگر. اگر به صداهای تازه با دقت و حساسیت گوش بسپریم، صداهای جاری زندگی، برایمان شنیدنی‌تر می‌شوند. حواسمان باشد که فضای مجازی، دنیای عدم است. مراقب ماهی‌های کوچولوی درون‌مان باشیم.

کپی