اخبار آنلاین روزنامه ایران (ایران آنلاین) وابسته به موسسه فرهنگی و مطبوعاتی ایران

  • سه شنبه ۱ بهمن ۱۳۹۸
اخبار آنلاین روزنامه ایران (ایران آنلاین) وابسته به موسسه فرهنگی و مطبوعاتی ایران

شرط بندی اقلیم روی اسب اشتباهی

شرط بندی اقلیم روی اسب اشتباهی
عبدالرحمن فتح الهی روزنامه‌نگار

هفته قبل پارلمان عراق پس از کش‌وقوس‌های فراوان بالاخره طرح خروج نیروهای امریکایی‌ از خاک این کشور را با رأی 170 نماینده عضو این نهاد به تصویب رساند. در نگاهی به آرا، سکوت نمایندگان اقلیم کردستان در قبال این تصمیم‎گیری کاملاً هویدا بود. به نظر می‎رسد اقلیم کردستان عراق نه تنها با خروج نیروهای امریکایی از خاک عراق مخالف است که حتی به دنبال ایجاد شرایطی به منظور تداوم حضور آنان در خاک عراق و یا حداقل در منطقه فدرال اقلیم است.

این موضع در دیدار چند روز پیش لاهور شیخ جنگی، عضو شورای عمومی رهبری اتحادیه میهنی کردستان با دیوید شنکر، دستیار وزیر خارجه امریکا در امور خاورمیانه به صراحت ذکر شد.
این در حالی است که اتکای سران و مقامات اقلیم به نیروهایی که سابقه چندان خوبی در حمایت از این منطقه فدرال عراق ندارند، می تواند ریسکی تمام عیار برای کردها باشد و به قیمت از بین رفتن اهداف و منافع آنها تمام شود. اگر اقلیم به روند تحولات بعد از همه پرسی 25 سپتامبر سال 2017/ 3 مهر 1396 نگاه کند، خواهد دید در همان بحبوحه، واشنگتن، نه تنها حمایتی از اربیل نکرد که با سکوت و انفعال و گاهی هم ابراز مخالفت با اقدام کردها در خصوص جدایی اقلیم از عراق، سبب شد رفراندوم به شکست کشیده و مسعود بارزانی از دایره قدرت خارج شود. همان زمان مقامات اقلیم کردستان از عدم اطمینان به ایالات متحده سخن گفتند و این که واشنگتن دوست، حامی و همراه قابل اتکایی برای اربیل نیست.
اینها علاوه بر آن است که در یک تجربه ناگوار دیگر، نظامیان امریکایی در اکتبر سال گذشته میلادی/ مهرماه 98 به دستور دونالد ترامپ، از مناطق کردنشین شمال سوریه خارج شدند و واشنگتن با این خروج، رسماً به ترکیه برای حمله به سوریه و کردهای این کشور چراغ سبز نشان داد. همین چراغ سبزها گویای این حکایت تلخ و صد البته واقعیت تلخ تر است که بر خلاف رؤیای رهبران کردها، هیچ تضمینی برای آنان وجود ندارد که با خنجری از پشت مواجه نشوند.
اگر چه در طول سالیان گذشته همواره اقلیم کردستان عراق سعی کرده است با در پیش گرفتن دیپلماسی عمل گرایانه، نوعی از موازنه قوای مثبت را در تبیین مناسبات خود با جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده امریکا محقق کند، اما به نظر می رسد که روند تحولات در عراق بویژه بعد از ترور سردار سلیمانی و حمله موشکی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی به پایگاه نیروهای نظامی امریکا در عین الاسد، گویای این واقعیت است که موازنه قوا دیگر جوابگوی شرایط نخواهد بود.                
بنابراین اگر اقلیم کردستان عراق به جبر اقتضائات ژئوپلیتیک و همسایگی با ایران هم که شده، نگاه خود در خصوص تعریف امنیت، ذیل تداوم همکاری با ایالات متحده را تغییر دهد، می تواند منطقه باثبات تری را برای خود رقم بزند. چرا که یقیناً تداوم و استمرار امنیت، صلح و ثبات در کل خاک اقلیم کردستان عراق به افزایش امنیت در کنار مرزهای غربی ایران می انجامد. در حالی که این مسأله در خصوص امریکا متفاوت است، زیرا برقراری ناامنی، تداوم تنش و حتی تشدید بحران در منطقه است که مطلوب نگاه واشنگتن خواهد بود. چرا که در این صورت بازیگران منطقه‌ای از کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس گرفته تا اقلیم کردستان همواره خود را نیازمند حضور ایالات متحده می دانند. در این راستا شاید اقلیم کردستان به واسطه استعداد و توان محدودش در برخورداری از تجهیزات و جنگ افزارهای نظامی، نتواند در کوتاه مدت وابستگی خود به ایالات متحده در تعریف امنیت مناطق تحت نفوذش را خاتمه دهد، خصوصاً که باز هم زمزمه احیای هسته های خفته داعش در عراق به گوش می رسد، ولی تداوم این وابستگی اربیل به واشنگتن سبب خواهد شد شرایط برای در منگنه قرار گرفتن اقلیم مهیا شود. این درحالی است که باز تعریف در مناسبات با تهران می تواند در میان مدت اقتضائات به شدت متفاوت و صد البته مثبتی را برای اربیل و به تبع آن برای تهران رقم بزند. چرا که بی‌شک امنیت، صلح و ثبات اقلیم کردستان عراق و جمهوری اسلامی ایران به جبر همسایگی و پارامترهای جغرافیای سیاسی آن در هم تنیده شده است. در صورتی که برای واشنگتن تنها تأمین امنیت چاه های نفت موجود در مناطق کردنشین مهم است. این موضع، نه سخنی از روی دیدگاه شعاری و ایدئولوژیک که گفته صریح دونالد ترامپ، رئیس جمهوری امریکا در لابه لای توئیت های اواسط اکتبر سال گذشته میلادی، آن هم بعد از صدور فرمان خروج نیروهای نظامی ایالات متحده از مناطق کردنشین سوریه است. حال باید اربیل به این سؤال مهم جواب دهد که آیا چنین بازیگری با چنین نیت و دیدگاهی می تواند به عنوان یک کنشگر قابل اتکاء برای اقلیم در دل تحولات خاورمیانه مطرح باشد؟

کپی
نظرات

دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید در سایت منتشر خواهد شد.

پیام های که حاوی تهمت یا افترا باشد در سایت منتشر نخواهد شد.

پیام های که به غیر از زبان فارسی یا غیرمرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.

پیشنهاد سردبیر
آخرین اخبار
پربازدیدها