3 سکوی جدید گازی در پارس جنوبی بزودی بهره‌برداری می‌شود

شمارش معکوس برای رکورد تاریخی تولید گاز

اقتصادی /
شناسه خبر: 519475

گروه اقتصادی / تولید گاز میدان مشترک پارس جنوبی در یک قدمی ثبت رکورد جدیدی است. رکوردی که با رسیدن به آن، پرونده توسعه اولیه 23 فاز از 24 گانه‌های این میدان بسته خواهد شد و به یک قدمی خط پایان توسعه خواهد رسید.

این تولید بیش از 680 میلیون مترمکعب در روز است و نزدیک به 400 میلیون مترمکعب آن در 6 تا 7 سال گذشته رقم خورده است. توسعه‌ای که بخشی از آن در اعماق دریای خلیج فارس بوده و بخشی دیگر در منطقه ویژه پارس عسلویه؛ سختی این کار را هم فقط کسانی که درگیر آن بوده‌اند، درک می‌کنند.
تولید 270 میلیون مترمکعبی بعد از 16 سال
توسعه میدان مشترک پارس جنوبی از 1376 آغاز شد. 16 سال بعد، یعنی در 1392 میزان استحصال گاز از این میدان تقریباً به 270 میلیون مترمکعب در روز رسیده بود. آن زمان، تأمین پایدار گاز مصرفی در کشور بشدت شکننده بود و صادرات گاز به ترکیه نیز آسان نبود. ضمن آنکه ایران از ترکمنستان واردات گاز انجام می‌داد و امکان توقف این واردات وجود نداشت.
این در شرایطی بود که کشور رقیب و شریک در مخزن پارس جنوبی یعنی قطر در انتهای مسیر توسعه قرار داشت و چند برابر ایران از این میدان گاز استحصال می‌کرد.
دولت یازدهم با این نگاه توسعه پارس جنوبی را در دست گرفت؛ میلیاردها دلار هزینه کرد و هزاران ساعت کار در این میدان انجام داد. در نهایت ظرف 4 سال، تولید روزانه گاز از پارس جنوبی به بیش از دو برابر رسید و از قطر جلو زد. در همین حال ایران به بی‌نیازی از گاز ترکمنستان دست یافت. صادرکننده مطمئن گاز به مشتری قدیمی یعنی ترکیه و همین‌طور مشتری جدید یعنی عراق شد. از همه مهمتر ضریب اطمینان تأمین گاز بخش خانگی کشور بالا رفت و هزاران مشترک جدید شهری و خانگی نیز تحت پوشش شبکه گاز سراسری قرار گرفتند.
جهش به 630 میلیون متر مکعب
اگرچه ابتدای دولت یازدهم تولید گاز ایران از این مخزن مشترک 270 میلیون متر مکعب در روز بود اما امروز تولید به 630 میلیون متر مکعب در روز رسیده است. 630 میلیون متر مکعبی که بیشتر از نیاز بخش خانگی است. برای مثال روز گذشته رکورد مصرف بخش خانگی کشور شکسته شد و به 524 میلیون متر مکعب در روز رسید. این رقم بیش از مصرف بخش خانگی کشوری مانند چین است که یک میلیارد و 386 میلیون نفر جمعیت دارد. بحث درباره اینکه چقدر از این مصرف بی‌رویه است و باید اصلاح شود، گزارش دیگری می‌طلبد؛ اما دولت بر اساس وظیفه، این نیاز را تأمین می‌کند. تولید گاز پارس جنوبی یکی از ابزارهای رفع این نیاز است.
این تولید از فازهای 1 تا 10، 12، 15 تا 22 و بخشی از فازهای 13، 14 و 22 تا 24 انجام می‌شود. با تکمیل فازهای 13، 14 و 22 تا 24 فقط فاز 11 از پارس جنوبی برای توسعه آتی باقی خواهد ماند. فازهای 1 تا 10 پیش از دولت یازدهم به بهره‌برداری رسیده بود و مابقی فازهای تکمیل شده متعلق به سال‌های بعد از 1392 است.
ایران در یک قدمی تولید 680 میلیونی
قرار است با بهره‌برداری از سکوهای جدید، ظرفیت برداشت روزانه گاز از میدان مشترک پارس جنوبی از 630 میلیون مترمکعب کنونی به 680 میلیون مترمکعب برسد.
مدیرعامل شرکت نفت و گاز پارس می‌گوید که فازهای 13، 14 و 22 تا 24 با اتکا به قابلیت‌ها و ظرفیت‌های شرکت‌های داخلی با جدیت تمام در حال انجام است و برای تکمیل بخش فراساحلی این فازها برنامه‌ریزی منسجم و نظام‌مند صورت گرفته است. امسال این فازها تکمیل خواهد شد و فقط بخشی از توسعه فاز 14 به سال آتی منتقل می‌شود.
چه زمانی از قطر جلو زدیم؟
سبقت گازی از رقیب 30 ساله در پایان سال 1396 رقم خورد. ایران با برداشت 610 میلیون مترمکعب گاز از پارس جنوبی، قطر را پشت سر گذاشت و برنامه‌اش را رسیدن به تولید 750 میلیون مترمکعب در روز گاز تصفیه شده قرار داد.
تولیدات پارس جنوبی
پارس جنوبی شامل 24 فاز اسمی و 29 فاز استاندارد توسعه‌ای است. از این فازها فقط گاز تولید نمی‌شود. بلکه از هر فاز استاندارد پارس جنوبی حدود 40 هزار بشکه میعانات گازی و 200 تن گوگرد در هر روز، نیم میلیون تن اتان و 750 هزار تن گاز مایع در سال تولید می‌شود.
افزایش تولید بنزین در کشور بی‌ارتباط با افزایش تولید میعانات گازی از پارس جنوبی نیست. همچنین در این مدت تأمین خوراک پتروشیمی‌ها و تولیدات آنها بیشتر شد.
آخرین فاز پارس جنوبی
از 24 فاز اسمی پارس جنوبی، تنها فاز 11 به‌عنوان حلقه مفقوده زنجیره توسعه پارس جنوبی باقی است که قرار است توسط شرکت‌های داخلی بزودی طرح توسعه آن اجرایی شود. قرار بود برای این فاز توسعه اولیه و ثانویه همزمان انجام شود اما شرکت فرانسوی توتال و سی ان پی سی چین بعد از بازگشت تحریم‌ها توسعه این فاز را رها کردند و اکنون کار برای شرکت‌های داخلی سخت‌تر شده اما در جریان است. شاید در سال 1400 این فاز نهایی به نقطه قابل قبولی از توسعه برسد. فاز 11 معادل دو فاز استاندارد است و 56.6 میلیون متر مکعب در روز به تولید گاز کشور اضافه خواهد کرد.
توسعه ثانویه در کارتابل صنعت نفت
تولید ثانویه از پارس جنوبی از مسائلی است که بارها کارشناسان بر لزوم آن تأکید کرده‌اند. توسعه‌ای که تداوم تولید از این میدان مشترک را تضمین می‌کند. روایت‎های مختلفی درباره زمان آغاز روند افت «قابل‎توجه» تولید گاز در پارس جنوبی وجود دارد که همگی ناظر بر زمان‎هایی در بازه سال‎های ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۵ است. متخصصان می‌گویند که باید هرچه زودتر استفاده از کمپرسورهای فشارافزا در دستور کار فازهای توسعه‌ای پارس جنوبی قرار گیرد. کمپرسورهایی که برای متراکم‌سازی گاز ترش پارس جنوبی لازم است. کشور قطر به خاطر دستیابی به تکنولوژی‌های روز دنیا حرکت در این مسیر را با سرعت آغاز کرده است. ایران نیز برای تداوم تولید گاز در پارس جنوبی باید تدابیری بیندیشد. فاز 11 سرآغاز این موضوع خواهد شد. تجربه فاز 11 قرار است برای 23 فاز دیگر به کار گرفته شود تا نگهداشت تولید گاز از پارس جنوبی رقم بخورد. از این‌رو اگرچه پرونده توسعه اولیه پارس جنوبی بزودی بسته می‌شود اما توسعه ثانویه این میدان در دستور کار است و نگهداشت این تولید اهمیت زیادی خواهد داشت.

دریچه

میدان گازی پارس جنوبی، بزرگ‌ترین میدان گازی جهان است که در خلیج فارس و در آبهای سرزمینی ایران و قطر واقع شده‌ است. مخزن این میدان بین ایران و قطر مشترک بوده و در کشور قطر، میدان گنبد شمالی نام دارد. مشترک بودن مخزن این میدان میان دو کشور سال‌هاست که شرایط رقابتی در برداشت از منابع هیدروکربنی این میدان رقم زده و دوسالی است که ایران در برداشت روزانه از قطر جلو افتاده است.

نظرات

دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید در سایت منتشر خواهد شد.

پیام های که حاوی تهمت یا افترا باشد در سایت منتشر نخواهد شد.

پیام های که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبز با خبر باشد منتشر نخواهد شد.