باید از زبان فارسی حراست شود

فرهنگی /
شناسه خبر: 516949

توجه به زبان فارسی بویژه در بخش شعر و ترانه یکی از آسیب‌شناسی‌های امروز حوزه موسیقی است. اشعار بی‌محتوا و گاه سخیف که در برخی از آلبوم‌ها یا اجراهای صحنه‌ای از آنها استفاده می‌شود، بسیار مورد اعتراض و گلایه اهالی فن و همچنین جامعه قرار گرفته است.

به‌گفته سیدعباس صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی «موضوع زبان و ادبیات فارسی را باید بیش از پیش جدی بگیریم و با توجه به تأکیدات رهبر معظم انقلاب بر توجه به اعتلای این زبان جایگاه قابل توجهی در سیاستگذاری‌های خود برای آن درنظر بگیریم.»

درحال حاضر بخش گسترده‌ای از اشعار و ترانه‌هایی که در قالب یک کار موسیقایی به‌ گوش ما می‌رسد به سلایق افراد برمی‌گردد، بنابراین لازم است ابتدا در مرزهای زبان فارسی به یک سلیقه واحد رسید تا بدانیم ساختار یک زبان به چه شیوه‌ای باید حفظ شود. آیا نیاز است که این ساختار در واژگان حراست گردد یا در بیان کلمات؟
اگر مقصود تنها نفوذ واژگان غیرفارسی است، باید بگویم سال‌های بسیاری است که زبان فارسی در معرض نفوذ واژه‌های دیگر قرار گرفته اما اساساً ورود این واژه‌ها موجب آسیب زبان فارسی نخواهد شد. در ترجمه‌هایی که از 150 سال پیش برجای مانده می‌بینید که ساختار نحوی زبان فارسی به شکل گرته‌برداری، در شعر فارسی تغییر بنیادی ایجاد کرده است که البته در این باره دکتر شفیعی کدکنی مفصل سخن گفته‌اند. درترانه‌های پاپ هم که اغلب زبان محاوره یا زبان گفتار مردم است برجسته‌تر بوده. اما مرز زبان بومی، زبان معیار و زبان مردم است که نیاز به تشکیل یک گروه پژوهشی - علمی دارد تا بلکه ابتدا به این مرزبندی‌ها دستیابیم و بعد کلیات را مورد توجه قرار دهیم. البته من نیز موافق این نظرم که زبان فارسی نباید لطمه بخورد بلکه باید حراست شود اما در ایمن‌سازی این زبان، اختلاف‌نظر‌های بسیاری به چشم می‌خورد و باید دید آیا این اختلاف‌نظرها مصداق بهم خوردن زبان فارسی است یا خیر!
در مورد وظایف شورای شعر و ترانه باید بگویم ای‌کاش از همان ابتدا این موضوع را مورد توجه قرار می‌دادند و نهادهای فرهنگی و دولتی به‌دنبال مسائل محتوایی نبودند؛ گویا به تازگی متوجه شده‌اند که زبان و ادبیات فارسی در حال آسیب خوردن است. بر این نظرم وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی که مسئولیت مجوز ترانه‌ها را برعهده دارد برای حراست از زبان فارسی یک شورای علمی تشکیل بدهد و اساساً مجوز این ترانه‌ها از سوی این شورا صادر شود تا هم نظارت بر این ترانه‌ها علمی شود و جدا از آن به‌طور جدی به ارتقای زبان فارسی بیندیشند و برای آن هزینه کنند.اما تا آنجا که دیده‌ام متأسفانه در نظام وزارتخانه ارشاد اولویت با نظارت محتوایی بوده است.
به‌عنوان مثال اگر در فرهنگسرا‌ها و نهادهای فرهنگی تدریس اشعار مولانا و حافظ انجام می‌گیرد اراده فرهنگسراها نبوده و تحمیل از بیرون است و آنها تنها مکان را در اختیار برگزار‌کنندگان قرار داده‌اند و پول خود را می‌گیرند، یعنی زبان فارسی با بودجه مردم در چنین اماکنی تدریس می‌شود اما هزینه‌ها و بودجه‌ها در جاهایی خرج می‌شود که هیچ ربطی به زبان فارسی ندارد. بنابراین نیاز است فرهنگ‌سازی و بستر‌سازی لازم از سوی نهادهای فرهنگی انجام بگیرد. البته در این اتفاق مهم رسانه ملی هم مسئول است اما متأسفانه هیچ اراده جمعی وجود ندارد و صداوسیما، بودجه خود را صرف سریال‌های مهم خود می‌کند یا به آدم‌ها می‌فروشد یا در جُنگ‌ها و شوها بواسطه درآمدزایی که برای تلویزیون دارد راه را باز کرده تا هر کسی بیاید و هر ترانه‌ای که دارد عرضه کند و در آخر، خروجی آن، ترانه‌هایی است که هیچ اصولی در آن رعایت نشده است. تلویزیون نظارتش تنها نظارت محتوایی است و کاری به ارزش و هنر زبان فارسی ندارد. این اتفاقی است که البته در اکثریت نهادهای فرهنگی ما به چشم می‌خورد که تنها به نظارت‌های محتوا می‌پردازند، حال اینکه اگر آن شعر یا ترانه هر لطمه‌ای به زبان فارسی و اصول علمی آن بزند اهمیتی نخواهد داشت.‌‌‌

نظرات

نظرات | 0 نظر

دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید در سایت منتشر خواهد شد.

پیام های که حاوی تهمت یا افترا باشد در سایت منتشر نخواهد شد.

پیام های که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبز با خبر باشد منتشر نخواهد شد.