بازار بورس در شوک افت فرو رفت

قابل پیش‌بینی بود

اقتصادی /
شناسه خبر: 510743

بخشی از اتفاقی را که در بازار بورس افتاد می‌شود نوسان طبیعی بازار قلمداد کرد ولی از یک حدی که گذشت تبدیل به رفتارهای وحشت‌زده شد و عاملش هم رشد بی‌محابا، ورود نقدینگی جدید و ورود افراد جدید و تازه‌کار به بازار بود که باعث شد که بخشی از سهم شرکت‌ها بدون تحلیل و بدون در نظر گرفتن اصول ارزشگذاری قیمت افزایش پیدا کند.

عامل بعدی افت شاخص بازار بورس نبود اخبار مثبت جدید بود. قیمت‌ها یک هفته پیش از ریزش حاوی تمام اطلاعاتی بود که منتشر شده بود. حاوی اتفاقاتی که افتاده بود. از آن به بعد باید اتفاقات جدید و اخبار مثبت جدید می‌آمد تا محرک رشد قیمت‌ها باشد. بنابراین چون احتمال وقوع آن محرک‌ها به این زودی‌ها کم است و چون خریدار وجود نداشت و تقاضایی وجود نداشت، عرضه‌ها افزایش پیدا کرد و باعث شد شاهد روند سقوط و ریزشی باشیم. برای اینکه روند بازار تعیین شود باید اخبار جدید بیاید. مثبت یا منفی. در حالتی که اخبار جدید وجود ندارد سطح عرضه افزایش پیدا می‌کند و تقاضا کم می‌شود. این اصول همیشه وجود داشته و در دوره‌‌های مختلف رشد و رکودی که داشتیم و افت و خیز بازار همیشه همین اصول حاکم بوده است.

اگر گزارش‌‌های 6 ماهه که قرار است منتشر شوند نظر فعالان بازار را تأمین نکند شاهد سقوط بیشتر هم خواهیم بود اما اگر گزارش‌‌ها مثبت و از انتظارت بازار سرمایه بالاتر باشند احتمال اینکه شاهد رشد قیمت‌ها باشیم وجود دارد.

با توجه به اطلاعات ماهانه‌ای که شرکت‌ها می‌دادند و روند تولید و فروش شرکت‌ها این اتفاق قابل پیش‌بینی بود. همین اطلاعات روی قیمت‌ها لحاظ شده بود.

شایعه شده بود که افت شاخص‌‌ها بعد از نشست خبری رئیس جمهوری که در آن درباره بازار بورس هم صحبت کرد اتفاق افتاد اما من با این نگاه موافق نیستم. به هرحال سیاستمداران و مسئولان زمانی صحبت می‌کنند که رکوردهای جدید به ثبت رسیده باشد و این برایشان افتخار است.

زمانی که رئیس جمهوری صحبت کرد قیمت‌ها به درجه بلوغ رسیده بودند و اشباع شده بودند بنابراین حاوی تمام اطلاعات بودند. شاید  اگر حسن روحانی 2، 3 هفته زودتر صحبت می‌کرد روند رو‌به‌رشد ادامه داشت و قله شاخص‌‌ها می‌توانست چند درصد بالاتر بیاید اما زمانی صحبت کرد که شاخص روی قله و منتظر تعیین جهت بود.

البته یکی از دلایل افت بازار را می‌شود حرف‌های وزیر اقتصاد هم دانست. فرهاد دژپسند گفت سهام دو شرکت با ارزش حدود ۴۰ هزار میلیارد تومان عرضه می‌شود. چنین اقدامی چند اشکال دارد. اول اینکه نظام بازار را به نظام بازار دستکاری شده تغییر می‌دهد و دیگر خیلی امن نیست. دوم اینکه بازار باید خودش بتواند خودش را متعادل کند. فعالان بازار باید به نوعی تنظیمات را ایجاد کنند که بازار به تعادل برسد نه اینکه به‌صورت دستوری این اتفاق بیفتد. این دستور برخلاف نظام بازار سرمایه است. وزیراقتصاد در مقطعی صحبت کرد که بازار آمادگی ریزش داشت.

تقریباً در مقالات چند هفته اخیر این هشدار داده شده بود که بازار نیاز به استراحت دارد و باید جلوی روندهای رشد بی‌محابا گرفته شود. بسیاری از سهامداران باتجربه توانستند از این وضعیت بدرستی استفاده کنند و از بازار خارج یا به آن وارد شوند. افرادی دراین شرایط گیرافتادند که تحت تأثیر شایعات بی‌پایه و اساس و جوسازی‌ها قرار گرفتند. این افراد تحت تأثیر کسانی قرار می‌گیرند که هیچ‌کدام از تحلیل‌هایشان منشأ و منبع کارشناسی عمیق و تحلیلی ندارد و براساس عوامل پیش پا افتاده تحلیل می‌کنند که بیشتر هم مبتنی بر جنبه‌های سوءاستفاده‌گرایانه است.

جوی که بعد از ریزش شاخص بازار بورس ایجاد شد چندان هم عجیب نبود. این ریزش در زندگی و کار سرمایه‌گذاران اثرگذار است. چون یک دفعه و بعد از 5، 6 روز حدود 25 درصد از سرمایه افراد از بین رفت در حالی که یک سرمایه‌گذار در یک سال 20 درصد سود می‌کند. یکی از عوامل ریزش ترسناک و شدت آن یکی رشد بی‌محابایی بود که براثر ورود جریان نقدینگی جدید ایجاد شد. بازیگران مختلفی در بازار سرمایه ما هستند که اکثراً نمرات‌شان نمره قبولی نیست. دولت که بزرگترین بازیگر بازار سرمایه است، از طریق نهاد متولی‌اش یعنی سازمان بورس نتوانست نقش خودش را بخوبی ایفا کند.

شرکت‌های زیر مجموعه دولت مانند صندوق‌های بازنشستگی، شرکت‌های شبه‌دولتی و شرکت خصوصی‌سازی هم نتوانستند بخوبی ایفای نقش کنند.

بازیگر بعدی اشخاص حقیقی هستند. افراد حرفه‌ای را که کنار بگذاریم اشخاصی که تازه وارد می‌شوند در ایجاد هیجان و ایجاد جو وحشت نقش دارند. رفتار توده‌وار بازار ناشی از رفتار غیرمنطقی و غیرتحلیلی این اشخاص حقیقی است. شرکت‌های ناشرهم خوب عمل نکردند و نتوانستند اطلاع رسانی دقیق و بموقع کنند.

بازگشت بازار بورس به روزهای اوجش زمان می‌برد. بازار دوره‌‌های رشد پرشتاب یک سال گذشته را که ناشی از افزایش نرخ ارز و تورم بود پشت سر گذاشته و این دوره فعلاً تکرار نمی‌شود.از این به بعد شاهد رشدهای پرشتاب نخواهیم بود. وارد دوره نوسانی می‌شویم که بازار باید به آن عادت کند. همیشه هم همین بوده است. هر چند سال یکبار یک دوره رشد داریم که محرک‌هایش خارج از بازار است و برمی‌گردد به مؤلفه‌هایی مانند تورم و بازار ارز. وقتی اثر این اخبار روی قیمت تخلیه شود بازار وارد کانال نوسانی می‌شود.

من هنوز هم به افراد توصیه می‌کنم وارد بازار سرمایه شوند. با وجود این سقوط‌ها بازار سرمایه همیشه نشان داده که به‌صورت بلند مدت 15 ساله در صورت انتخاب درست سهام بازدهی آن 3 برابر بازده سایر بازارهاست.

سرمایه‌گذارانی که وارد بازار سرمایه می‌شوند هم به اقتصاد کشور کمک می‌کنند و هم اگر درست انتخاب کنند و استراتژی برای سرمایه‌گذاری داشته باشند حتماً بازدهی‌شان بالاست. از طرفی نقدشوندگی این نوع سرمایه‌گذاری‌ها خیلی بالاتر از سرمایه‌گذاری در بازارهای دیگر است.

البته تعیین استراتژی سرمایه‌گذاری را خودشان به‌صورت منفرد و به تنهایی نمی‌توانند انجام دهند و باید از نظر خبرگان و مشاوران یعنی شرکت‌های سرمایه‌گذاری و کارگزاری و نهادهای مالی که تحت نظارت سازمان بورس هستند استفاده کنند.

سرمایه‌گذاران باید با توجه به سه مؤلفه اساسی تصمیم بگیرند. اول اینکه دوره سرمایه‌گذاری‌شان چقدر است. دوم نرخ بازده مورد انتظارشان چقدر است و سوم اینکه میزان سرمایه گذاری‌شان چقدر است.

ابزارهایی مانند شرکت‌های سرمایه‌گذاری، صندوق‌های سرمایه‌گذاری و سبدگردان‌ها وجود دارند که از ورود مستقیم و پرریسک سرمایه‌گذارهای غیرحرفه‌ای جلوگیری می‌کنند و کمک می‌کنند عملکردشان مناسب باشد.‌/ایران جمعه 

 

کلمات کلیدی

نظرات

دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید در سایت منتشر خواهد شد.

پیام های که حاوی تهمت یا افترا باشد در سایت منتشر نخواهد شد.

پیام های که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبز با خبر باشد منتشر نخواهد شد.