بازی قدرت در افغانستان

بین الملل /
شناسه خبر: 500937

در پی شکست مذاکرات امریکا و طالبان افغانستان، یک هیأت بلندپایه این گروه که به مسکو سفر کرده با جیمز کابلوف نماینده ویژه ولادیمیر پوتین در امور افغانستان دیدار و گفت‌وگو کرد. سخنگوی طالبان گفته است این هیأت قرار است به چین، کشورهای آسیای مرکزی و نیز ایران سفر کند و مسائل مرتبط با افغانستان را مورد مشورت قرار دهد. سخنگوی طالبان در عین حال گفته است. طالبان آمادگی از سرگیری مذاکرات با امریکا را نیز دارند.

سفر هیأت طالبان به مسکو می‌تواند یکی از تبعات شکست مذاکرات طالبان و امریکا باشد. با این حال اگر مسأله صلح در افغانستان را در محور درخواست‌های بازیگران داخلی، منطقه‌ای و بین‌المللی قرار دهیم، می‌توان گفت که راه‌های رفته تاکنون تقریباً بی‌حاصل بوده است. علت آن است که در اینگونه تلاش‌ها دولت و ملت افغانستان تقریباً نادیده گرفته شده است و این در حالی است که طرف اصلی طالبان دولت مرکزی و جامعه افغانستان است نه امریکا. واقعیت آن است که امریکا به‌دنبال بهره‌برداری از شرایط افغانستان است و در محاسباتی دقیق‌تر آقای ترامپ در آخرین جلسه دریافت که از امضای معاهده پنهانی سود اندکی می‌برد و در داخل نمی‌تواند از آن به سود خود در انتخابات آینده ریاست جمهوری بهره‌برداری کند.
ظاهراً طالبان در نگاهی واقع بینانه‌تر در پی شکست مذاکرات دوحه دریافته است که با ترامپ متزلزل نمی‌توانند به دستاورد روشنی امیدوار باشند و به‌همین دلیل در فکر رایزنی با کشورهای همسایه و مؤثر در تحولات جاری افغانستان افتاده‌اند. محمد جواد ظریف، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران قبلاً پیگیر صلح افغانستان از طریق همسایگان این کشور بود و اگر این مسأله با دخالت دادن دولت مرکزی و نهادهای سیاسی و اجتماعی، احزاب جریان‌های جهادی و قومی در افغانستان پیگیری شود، با همکاری مؤثر پاکستان و سایر همسایگان افغانستان حصول صلح در افغانستان امکان‌پذیر خواهد بود. در نگاهی واقع بینانه‌تر می‌توان گفت که مشکل افغانستان سه سطح متفاوت دارد.
الف: سطح داخلی – تضاد منافع گروه‌های قومی با جریان‌های سیاسی و حزبی و جهادی
ب: سطح منطقه‌ای – کشورهای همسایه با افغانستان و منطقه نظیر هند، عربستان سعودی، ترکیه وامارات متحده عربی
ج: سطح بین‌المللی- امریکا و اروپا در یک طرف و چین و روسیه در طرف دیگر
واقعیت آن است که هر کدام از این سه سطح درگیر یک رقابت فشرده‌ای شده‌اند و برای حل مشکل افغانستان راهی جز هماهنگ کردن این سه سطح وجود ندارد. سفر طالبان به مسکو اگر به این روند کمک کند و طالبان این آمادگی را بیابند که دست ‌از انحصارطلبی ایدئولوژیک بردارند و به توزیع‌عادلانه قدرت قومی- مذهبی پایبند شوند بهترین مسیر حصول صلح از طریق همسایگان افغانستان با دخالت دادن دولت مرکزی افغانستان قطع نظر از اینکه چه کسی رئیس جمهوری افغانستان باشد خواهد بود. قدرت‌های خارجی در سه مقطع تاریخی شامل قرن نوزدهم و در حین رقابت امپراطوری استعماری انگلیس و رقابت امپراطوری تزاری اتحاد جماهیر شوروی قرن بیستم: رقابت امریکا و روسیه و در اوایل قرن بیست و یکم نیز در بحبوحه رقابت امریکا، چین و روسیه، افغانستان را اشغال کرده‌اند و تداوم جنگ طی 40 سال گذشته در افغانستان مؤید دخالت و اشغالگری منابع جهانی قدرت در این کشور بوده است. اکنون فرصتی تاریخی به وجود آمده است که با شکست مذاکرات طالبان و امریکا کشورهای همسایه افغانستان ابتکار عمل را به دست بگیرند و سه جریان داخلی، منطقه‌ای و بین‌المللی را هماهنگ سازند.

نظرات

دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید در سایت منتشر خواهد شد.

پیام های که حاوی تهمت یا افترا باشد در سایت منتشر نخواهد شد.

پیام های که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبز با خبر باشد منتشر نخواهد شد.