اضمحلال

فرهنگی /
شناسه خبر: 479089

عکاس امریکایی در نوع قاب بندی‌اش به نوعی روایت ناقص از واقعیت دست زده است. هرچند سوژه اصلی او پیرزنی است شکسته و خمیده که از مقابل سربازان می‌گذرد اما عناصری که در تصویر و در پس‌زمینه دیده می‌شوند هیچ‌کدام شکل و هیبت کامل خود را ندارند.

---
 او از پراکندگی سربازان، ساختمان‌های نیمه ویران و زمین پوشیده از نخاله‌ها ترکیبی ساخته که درآن نوعی نقصان مدام دیده می‌شود. چهره سربازان یا ناقص و خارج از کادر است یا چنان دور که جز سایه‌ای از آنها دیده نمی‌شود. اما یکی از مهم‌ترین اتفاق‌های زیبایی‌شناسانه هندسی که در تصویر رخ می‌دهد ساخته‌شدن یک مثلث است که عملاً پیرزن را از کل تصویر جدا و او را به شکل اغراق‌آمیزی برجسته می‌کند. 
کافی‌ست سه بخشی را که سربازان در آنجا ایستاده‌اند با خطوطی به‌هم متصل کنید. نتیجه یک مثلث کامل است که به‌مثابه جداکننده اضلاع و البته کلیت خود از پیرزن و ساختمان‌ها عمل می‌کند. با این حساب عکس صاحب سه عرصه می‌شود؛ نخست ساختمان‌ها که در انتهای تصویر دیده می‌شوند، دوم سربازان که با خط فرضی مثلثی میانه تصویر را از آن خود می‌کنند و در نهایت پیرزن خسته که منفرد است. اما حسی که عکاس متبادر می‌کند بین رابطه زن است با خانه‌ها که مثلث سربازان بین‌شان فاصله انداخته است. در این وضعیت عناصر میانی تصویر فاقد هویت فردی و یگانه می‌شوند و دقیقاً در دل کلیت غرق. 
از سویی چهره خسته و درهم شکسته پیرزن که مدت‌های مدید در زیرزمین پناه گرفته بوده و مشخص است از نور و اکسیژن سالم محروم مانده در حال اضمحلال است درست مانند وضعیت خانه‌هایی که در پس‌زمینه قرار گرفته‌اند. اگر کمی خلاقانه‌تر به تصویر نگاه کنیم و البته فرمالیستی‌تر، می‌توانیم تقارن‌هایی را ببینیم که بین جفت‌های پنجره‌های خانه‌ها با چشم‌های زن ساخته می‌شود. صورت‌هایی که آنها نیز در حال پوست‌انداختن و اضمحلال هستند. رنگ‌ها نیز در همین وضعیت قرار دارند. کم‌رمق و بی‌جان هستند. حتی تقارن درخشانی که بین سرخی روسری زن ساخته شده با تابلوی ورود ممنوع انتهای تصویر نیز نمی‌تواند حرکت و شوری به تصویر ببخشد. زن نیز با شمایلی اندوه‌زده که بیش‌تر به مُردگان می‌ماند در حال ردشدن است. کسی به او توجه ندارد و گویا مُرده‌ایست که تازه از گورش برآمده و هم‌چون روحی سرگردان در حال قدم زدن است. کسی او را نمی‌بیند چون از جهان زیرزمینی مُردگان؛ از هادس، بازگشته روی زمین و برای همین هیچ جذابیتی ندارد برای سربازهایی که آن‌جا ایستاده‌اند. با سلاح‌های خود که از قضا بر هویت تصویری‌شان سایه سنگین انداخته است. تلخی تصویر برآمده است از مجموع این عناصر و فقدان هر شکل امیدی که بتوان مخاطب را واداشت به آن چنگ بزند. سه تکه عکس از هم جدا شده‌اند و در کل تصویر در حال فروپاشی و نابودی‌ است. استعاره‌ای از بالکان که در نهایت نیز با خون و کشتار در دهه نود میلادی از هم فروپاشید. کادر بسته و عناصر متعدد حاضر در آن بیننده را دچار جزئیاتی می‌کند که هر کدام‌شان ساحت تاویلی و معنایی خود را می‌سازند. مواجهه مرده در راه آمده با کشند‌گان. و در نهایت هیچ چیز نمی‌ماند و تمام...
پی‌نوشت: 
 پس از اینکه شبه نظامیان کرواسی کنترل «وکووار» را از دست دادند مردم شهر از پناهگاه‌ها خارج شدند و شهر را که توسط سربازان و فرماندهان صربستان به ویرانه‌ای تبدیل شده بود، مشاهده کردند.
---
 شاهزاده «نوردوم سیهانوک» رهبر کامبوج در سال 1970 در جریان کودتای امریکایی که «لون نول» به قدرت رسید و حکومت «خمرهای سرخ» برپا شد، به خارج از کشور تبعید شد. «سیهانوک» سپس در سال 1975 به کشور بازگشت، اما 4 سال بعد و همزمان با حمله ویتنامی‌ها به کامبوج وی دوباره تبعید شد. او در دوران تبعید اقدام به هدایت گروه‌های مخالف و تشکیل «دولت در تبعید» با حمایت سازمان ملل متحد کرد. پس از خروج ویتنام در پایان سال 1980 میلادی از کامبوج، «سیهانوک» با حمایت سازمان ملل متحد برای برقراری آتش بس میان نیروهای مخالف در کشور تلاش کرد و در سال 1991 به کامبوج بازگشت و قدرت را به دست گرفت. تصویر: ادای احترام شاهزاده «نوردوم سیهانوک» رهبر کامبوج به راهبه‌ای بودایی در بازگشت به کامبوج.
منبع:  Jacques Langevin/ Corbis Sygma
 
---
 پارلمان جمهوری‌های بالتیک لیتوانی، لتونی و استونی، استقلال خود را از مسکو در سال 1990 اعلام کردند. «میخائیل گورباچف»، رئیس جمهوری شوروی، بارها نسبت به عواقب این عمل خلاف قانون اساسی به این کشورها هشدار داده بود. در ماه ژانویه سال 1991، «گورباچف»، دستور سرکوب نیروهای شورشی را صادر کرد. در این حادثه، که واحدهای نظامی «آمون» یا «بیرحمان سیاهپوش» کنترل ساختمان اصلی  لتونی را به دست گرفتند. تصویری از  مردم لتونی در شهر «ریگا»، که در برابر حملات گاز اشک آور نیروهای شوروی، ماسک زده‌اند.
منبع: ETA/ Corbis Sygma
 
---
ورود یک هلیکوپتر سبز غول پیکر «سیکورسکی» امریکایی حامل کمک‌های امدادی به پناهندگان آواره گرسنه «کرد». در جریان این امداد رسانی، یک دختر 8 ساله زیر دست و پا ماند و  کشته شد. جمعیت «کرد» در عراق پس از جنگ خلیج فارس به مبارزه خود علیه رژیم صدام شدت بخشیدند. حدود 2میلیون نفر از مردم کردستان عراق در شمال این کشور در طول سال‌های 1988 و 1989 که ارتش عراق از سلاح‌های شیمیایی علیه آنان استفاده کرد، به کشورهای همسایه ایران و ترکیه کوچ کردند. مردم بی‌شماری بر اثر سرمای سخت مناطق کوهستانی جان سپردند و برنامه‌های کمک به کندی پیش می‌رفت.
عکس: Leslie Stone
---
 جنگ داخلی السالوادور در ژانویه سال 1992 به پایان رسید و دست کم 70 هزار نفر در جریان این جنگ جان خود را از دست دادند. این جنگ باعث از بین رفتن زیرساخت‌ها و اقتصاد این کشور شد و مردم در فقر کامل بسر می‌بردند. تصویر: اقدام به کارهای خلاف قانون توسط نوجوانان در یک محله فقیرنشین شهر«سان سالوادور».
عکس:  Larry Towell/ Magnum Photos
---
  مسابقات دو ماراتن از جزیره «استیتن آیلند» و از روی پل معلق«ورانزانو نروز»، شهر نیویورک شروع و پس از طی 5 شهرک، در پارک مرکزی این شهر پایان می‌یابد. این رویداد ورزشی که از سال 1970شروع شده به طور پیوسته هرسال برگزار می‌شود و معمولاً بیش از 30 هزار دونده ماراتن در آن شرکت می‌کنند. تصویر: «جی میسل»، عکاس، زمان شروع این مسابقه را از روی پل معلق«ورانزانو نروز» شهر نیویورک به تصویر کشیده است.
عکس:  Jay Maisel 
---
دادگاه تجدیدنظر انگلیس، در 14 مارس سال 1991، متهمان «بیرمنگام 6» را به‌دلیل نبود شواهد کافی نسبت به شرکت آنان در 2 بمبگذاری، آزاد کرد. 6 مرد از ایرلند شمالی، در سال 1975 به اتهام داشتن ارتباط با بمبگذاری در دو محل عمومی دولتی در «بیرمنگام» که منجر به مرگ 21 نفر شده بود، در انگلیس دستگیر شده بودند. در سال 1989، برای پلیس انگلیس نیز این مسأله رسوایی به بار آورد، چرا که پلیس اعلام کرده بود که این افراد اعتراف به شرکت در بمبگذاری کرده‌اند، در حالی که مدارک ساختگی بود. در تصویر متهمان «بیرمنگام 6» که پس از تقریباً 17 سال حبس، آزاد شدند، دیده می‌شوند.
عکس: Eddie Boldizsar 
---
«رونالد ریگان»، (سمت چپ ) رئیس جمهوری اسبق امریکا، از کاخ سفید بازدید می‌کند. هنگامی که وی اشاره کرد که پرزیدنت «بوش» اولین کسی است که به سؤالات خبرنگاران پاسخ می‌دهد، بوش این حرکت را انجام داد.
عکس: Chick Harrity