ion

در پی ناکامی‌های نظامی و دیپلماتیک امریکا رخ داد

ورود مسکو به بحران 17 ساله افغانستان

بین الملل /
شناسه خبر: 424488

جمع کردن تمام بازیگران مهم داخلی و خارجی جنگ افغانستان از جمله هیأت عالی رتبه طالبان و نماینده امریکا زیر یک سقف و دور یک میز، تازه‌ترین و یکی از بزرگ‌ترین دستاوردهای دیپلماتیک است که روز جمعه نصیب روسیه شد و امریکا به رغم تلاش‌ها و حتی عقب نشینی‌های اخیرش در قبال طالبان، از دست یافتن به چنین ابتکار عملی محروم ماند.

به‌گزارش گاردین، جمعه گذشته مسکو میزبان یک نشست بین‌المللی مهم درباره افغانستان بود که در این نشست نمایندگان 11 کشور تأثیرگذار در تحولات افغانستان از جمله امریکا، ایران، پاکستان، هند، چین، تاجیکستان، ازبکستان و... حضور داشتند و برای نخستین بار طالبان افغانستان یک هیأت عالی رتبه 5 نفره به یک رویداد بین‌المللی اعزام کرده بود. دولت افغانستان اگرچه نماینده‌ای به این نشست نفرستاده بود اما شورای عالی صلح افغانستان که یک نهاد ملی و غیردولتی اما همسو با دولت و ناظر بر تلاش‌های صلح است، اعضای خود را به این نشست فرستاده بود.
این نشست بین‌المللی که نخستین اقدام عملی آشکار روسیه در جهت به دست گرفتن ابتکار عمل صلح در افغانستان به حساب می‌آید، اگرچه نتایج ملموسی نداشت اما به‌خودی خود حائزاهمیت بود زیرا توانسته بود در شرایطی که تمام تلاش‌های صلح در بیش از یک دهه گذشته با شکست مواجه شده، بازیگران داخلی و بین‌المللی را دور یک میز جمع کند و در واقع اولین گام را برای آغاز یک روند دیپلماتیک یا «فصل جدید» درباره افغانستان بردارد. سرگئی لاوروف، وزیر امور خارجه روسیه نیز در آغاز نشست مسکو گفت: «این مذاکرات بخشی از اقدام جداگانه دیپلماتیک با هدف یافتن راه‌هایی برای ایجاد یک مذاکرات جامع در داخل افغانستان است.»
نمایندگان طالبان در سرزمین دشمن قدیمی
به‌گزارش بی‌بی‌سی انگلیسی، ناظران بین‌المللی نیز انتظار حصول نتایج فوری از این نشست را ندارند و معتقدند، همین که طالبان، دشمن تاریخی شوروی سابق دعوت روسیه را پذیرفته یک موفقیت دیپلماتیک برای مسکو است و اگرچه امریکا نماینده خود را به این نشست فرستاد اما نه واشنگتن و نه کابل نمی‌خواهند روسیه رهبری چنین ابتکار عملی را که به «فرمت مسکو» معروف شده، برعهده داشته باشد. اما در مورد بحران افغانستان روسیه تنها کشوری است که می‌تواند بدون دردسر و مانع با تمام بازیگران داخلی و خارجی درباره مفاد و شرایط صلح صحبت کند و همین ویژگی منحصر به فرد باعث شده امیدها به نتیجه بخش بودن ابتکار عمل روسیه در مقایسه با اقدام‌های امریکا بیشتر باشد.
به‌گزارش سایت شبکه خبری الجزیره، در جریان نشست بین‌المللی روز جمعه در مسکو نمایندگان طالبان بار دیگر بر موضع خود که حاضر به مذاکره با دولت کابل نیستند و خواهان مذاکره مستقیم با امریکا هستند، تأکید کردند. محمد عباس استنکزی، سخنگوی طالبان به‌خبرنگاران گفت: «کنفرانس درباره مذاکرات مستقیم [با کابل] نبود. 
طالبان دولت فعلی افغانستان را قانونی نمی‌داند و بنابراین ما با آنها مذاکره نخواهیم کرد. از آنجا که خواسته اصلی ما خروج نیروهای خارجی است ما درباره راهکار صلح با امریکایی‌ها مذاکره خواهیم کرد. ما تحمل نمی‌کنیم که حتی یک سرباز امریکایی در افغانستان باشد.» اعضای شورای عالی صلح افغانستان نیز که اگرچه نماینده دولت کابل نیستند اما دولت کابل در انتصاب آنها نقش دارد، در جریان نشست روز جمعه مواضع اشرف غنی، رئیس جمهوری افغانستان را تکرار کرده و به طالبان پیشنهاد مذاکره مستقیم بدون پیش شرط را دادند. 
احسان طاهری، نماینده شورای عالی صلح افغانستان به خبرنگاران گفت: «ما به آنها [نمایندگان طالبان] گفتیم که آماده مذاکره بدون پیش شرط هستیم. ما از آنها خواستیم تاریخ و زمان مذاکرات مستقیم را تعیین کنند. نشست مسکو به سوق دادن چیزها به این مسیر کمک کرد.» این نشست در نهایت بدون هیچ توافقی درباره مذاکرات مستقیم بین طالبان و دولت کابل به پایان رسید.
واشنگتن و کابل خسته از جنگ پرهزینه
در ماه‌های اخیر و حتی می‌توان گفت از ابتدای سال‌جاری میلادی تاکنون 
به رغم حضور نیروهای امریکایی و ناتو در افغانستان، طالبان در حوزه میدانی پیشروی‌های قابل توجهی داشته و بنا بر گزارش برخی رسانه‌ها طالبان اکنون در حدود 70 درصد از خاک افغانستان حضور دارد. همین مسأله باعث شده امریکا و دولت افغانستان برای پایان دادن به این جنگ 17 ساله پرهزینه بیش از پیش برای مذاکره با طالبان ابراز تمایل کنند. 
از این رو، آلیس ولز، معاون دستیار وزیر امور خارجه ‌امریکا در امور آسیای میانه و جنوب آسیا در ماه جولای برای نخستین بار با چند تن از مقام‌های طالبان در قطر دیدار داشت و در واقع امریکا به یکی از خواسته‌های طالبان که مذاکره مستقیم با واشنگتن بود، پاسخ داد. حدود یک ماه قبل نیز سایت شبکه خبری الجزیره قطر به‌نقل از مقامات طالبان که نخواستند نامشان فاش شود، در گزارشی از تصمیم امریکا برای خروج نیروهایش از افغانستان و دومین عقب نشینی واشنگتن در قبال طالبان خبر داد و نوشت، زلمای خلیل زاد، نماینده ویژه امریکا در افغانستان در دوحه درباره شروط طالبان برای پایان دادن به بحران 17 ساله با هیأت 4 نفره این گروه گفت‌و‌گو کرده است. یکی از این مقام‌های ارشد طالبان به الجزیره گفت: 6 نماینده امریکا برای دیدار با رهبران ما (طالبان) به دوحه آمدند و توافق کردند درباره تمام مسائل از جمله خروج نیروهای خارجی [از افغانستان] مذاکره کنند. اما این دیدار یک دیدار مقدماتی بود و تمام موضوعات به‌صورت کلی بدون پرداختن به جزئیات مورد بحث قرار گرفت.
حالا در شرایطی که اهداف نظامی امریکا در افغانستان پس از 17 سال شکست خورده و ثبات و آرامش به این کشور بازنگشته است و در عرصه دیپلماتیک نیز جامعه بین‌الملل امیدی به دولت فعلی واشنگتن برای پایان دادن به بحران افغانستان از طریق گفت‌و‌گو ندارد، روسیه می‌کوشد برتری دیپلماتیک خود را به رخ بکشد و ابتکار عمل مذاکرات صلح افغانستان را به دست بگیرد. بویژه پس از موفقیت‌هایی که روسیه با همراهی ترکیه و ایران در مذاکرات آستانه درباره بحران سوریه داشت توانست با ارائه طرح مناطق امن، امنیت و ثبات نسبی را در سوریه برقرار کند.
 

نظرات

دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید در سایت منتشر خواهد شد.

پیام های که حاوی تهمت یا افترا باشد در سایت منتشر نخواهد شد.

پیام های که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبز با خبر باشد منتشر نخواهد شد.