ion

روایت رضا جولایی از نوشتن و زندگی‌اش

فرهنگی /
شناسه خبر: 360398

رضا جولایی رمان‌نویس در نشست ادبی هفت اقلیم به روایت زندگی‌اش پرداخت و از نوشتن گفت.

ایران آنلاین /رضا جولایی نویسنده در نشست که روزچهارشنبه بیست و ششم اردیبهشت‌ماه با حضور در موسسه هفت اقلیم با مخاطب‌هایش دیدار کرد و به پرسش‌های آن‌ها پاسخ داد، مهدی یزدانی خرم اجرائ این نشست را بر عهده داشت.

این نویسنده رضا جولایی در ابتدای جلسه خطاب به حاضران در جلسه گفت: همیشه خوشحالم که با شماهایی که برای ادبیات وقت می‌گذارید رودر رو می‌شوم، چراغ ادبیات به همت شماها روشن است.

«سو قصد به ذات همایونی» از اثار مهم این نویسنده است که در مطرح شدن نام او تاثیر مهمی هم داشت، این اثر نخستین بار سال‌های دهه هشتاد منتظر شد، پس از سال‌ها سرانجام تجدید چاپ شد و رضا جولایی در روایت انتشار مجدد این اثر گفت: «سو قصد به ذات همایونی» تقریبا فراموش شده بود که بعد از ١٣ سال به لطف یزدانی‌خرم و دیگر دوستان چاپ و مطرح شد. «سو قصد» را با مصیبت فراوانی در آوردم در صورتی که سرخوردگی‌اش برایم ماند. با سرمایه خودم چاپش کردم و فکر می‌کردم اتفاقی خواهد افتاد ولی هیچ اتفاقی نیفتاد و به زحمت ٢٠٠ یا ٣٠٠ نسخه فروش رفت و ٣یا٤ تا نقد نوشتند. کتاب‌ها روی دستم ماند و هنوز به یادگار چاپ اول را دارم. کار ادبی احتیاج به روابط عمومی داشت که من نداشتم و هنوز هم ندارم؛ که به نظرم بد نیست. در عرصه ادبیات کمی پررویی لازم است. من خسته شده بودم، گفتم برای کی و چی بنویسم؟ من در آن سال‌ها کار می‌کردم ولی بیرون نمی‌دادم. چون هم سخت‌گیری در آن دوران بیشتر بود و هم انرژی سابق را نداشتم. متوجه شدم شرایط کمی تغییر کرده و بجز آن چیزهایی که من دنبالش بودم و بهش نرسیدم چیزهای دیگری هم هست که باید به دنبال آنها باشیم.

او خاطرنشان کرد: پوسته فریبنده‌ای که اسمش را تمدن گذاشتیم چه نقشی در دنیای ما ایفا می‌کند؟ اگر نقشی دارد پس این مقدار خشونت برای چی است؟ وقتی شاهد مرگ این همه کودک هستیم می‌توانیم در مفهوم انسانیت شک کنیم؟ ما چقدر از اجداد غارنشینمان فاصله گرفتیم؟ آیا می‌توان به آینده امیدوار بود؟ اگر قرار است امیدوار باشیم، چطوری؟ به دنبال این‌ها این سوال به ذهنم میرسد که فایده نوشتن در این دنیا چیست؟ آیا پول و شهرت است؟ یا برای خودمان می‌نویسیم و حدیث نفس است؟ هر بار که می‌خواهم رمان جدیدی را شروع کنم این سوال را از خودم می‌کنم که برای کی و چی دارم می‌نویسم؟ فایده‌ای که دنبالش هستم چیست؟ این جواب قطعی ندارد! به نظر من نویسنده نباید پاسخ قطعی بدهد و در نقش موعظه‌گر فرو برود. بزرگترین هنری که نویسنده می‌تواند داشته باشد به نظر من این است که درست پرسیدن را به دیگران بیاموزد.

جولایی در پاسخ به سوال یزدانی‌خرم آیا همچنان معتقد است اگر خیلی از هنرمندها یا نویسنده‌ها، نویسنده نمی‌شدند، به احتمال خیلی زیاد آدمکش می‌شدند، گفت: من زیاد صاحب‌نظر نیستم، ولی بله! فکر می‌کنم این‌ها دو روی شخصیت یک نویسنده است. همیشه یاد هیتلر می‌افتم که نقاش بود. دو جنبه متضاد پنهانی است که ممکن است در وجود خیلی از نویسنده‌ها باشد، ولی همه، نه!

او درباره این‌که چطور این موضوع را مدیریت کرده است و چقدر از خشونت آثارش به خود او برمی‌گردد، بیان کرد: شاید کمی حساسیت بیش از حد، بیشتر از دیگران برای آنچه می‌بینم نگران می‌شوم. به دقت دنیا را نگاه می‌کنم و متوجه می‌شوم روز به روز بیشتر دارد به سمت خشونت می‌رود. ولی این خشونت را نمی‌توانیم ابراز کنیم و احساس می‌کنیم در برابرش هیچ کاری نمی‌توانیم بکنیم. جلوی خشونت را نمی‌توانیم بگیریم جز این‌که در آثارمان بازتاب بدهیم و عریانش کنیم.

 

این نویسنده در پاسخ به این‌که چگونه در آن زمان به این سبک نوشتن رسیده است، اظهار کرد: من از بچگی به شدت به کتاب خواندن علاقه داشتم و این علاقه را خانواده در من ایجاد کرد. جایزه من همیشه کتاب بود. کلاس پنجم که شاگرد اول شدم پدرم برایم ١٠ کیلو کتاب خرید. آن زمان گوتنبرگ کتاب را کیلویی می‌فروخت خیلی‌ها با این مسئله مخالف بودند ولی بنظر من خدمت خیلی بزرگی کرد، به نسلی امثال من که به این واسطه توانستیم کتاب بخوانیم. «جنگ و صلح» را من در سن ١٢ سالگی خواندم و١٤ ساله بودم که شروع کردم به نوشتن.دوره‌ای که انتخاب کردم جنگ‌های ایران و روس و لشگرکشی‌های عباس میرزا بود. ٥٠ صفحه نوشتم که مهر ماه شد، مدارس باز شد و نتوانستم ادامه بدهم ولی به یادگار دارمش. به گمانم خواندن «شازده احتجاب» خیلی موثر بود. پتانسیلی در این فرا رفتن از این زمان حال وجود دارد. خیلی مبتلا شده بودیم به زمان حال‌نویسی و من چیز جدیدی در آن نمی‌دید.

 

او با بیان این‌که در دهه ۷۰  مشاغل متعددی که پایدار نبودند را داشته گفت: ترک‌های زیادی روی شخصیت آدم پیدا می‌شود، دوام آوردم ولی خیلی ضربه خوردم. بخاطر «بی فردایی»!! الآن هم مشکل من همین است. همش در گذشته زندگی می‌کنم. بعضی اوقات حیرت می‌کنم چقدر خاطرات گذشته را به وضوح به خاطر می‌آورم! ولی در مقابل هیچ وقت به آینده فکر نمی‌کنم! شاید به این دلیل که آینده‌ای برای خودم متصور نیستم و به گذشته پناه می‌برم. در حالی که آن زمان هم سخت بود. کارم را به خاطر رمان «سوقصد» رها کردم که حدود دو سال طول کشید.

 

جولایی همچنین در پاسخ به سوال یکی از حاضران که پرسید نوشتن را فن و تکنیک می‌دانید یا به صورت الهامی، آیا هر کسی که تکنیک‌ها را بیاموزد نویسنده خواهد شد یا خیر؟! اظهار کرد: گمان نمی‌کنم این طور باشد. من از دوره های می‌آیم که تکنیک حرف اول را می‌زد و تکنیک‌زدگی بعد از گلشیری به چنان اوجی رسید که یک سری از آثار را من سرسام می‌گرفتم بخوانم.

او در جواب یکی دیگر از حضار که پرسید: چقدر به تاریخ وفادارید؟ گفت: تا جایی که رمان را از بین نبرد. با این‌که روانشناسی و فلسفه‌ای که درک کردم در آثارم هست، رمان را همیشه مقدم می‌دانم.

نظرات

دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید در سایت منتشر خواهد شد.

پیام های که حاوی تهمت یا افترا باشد در سایت منتشر نخواهد شد.

پیام های که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبز با خبر باشد منتشر نخواهد شد.