ion

از روزی که استاد گفته بود دنبال کیس جدید برای تحقیق باشید بیست و چهار ساعت همه فکرم این بود که چه سوژه‌ای پیدا کنم که بتوانم نمره‌ای کامل بگیرم.

ایران آنلاین /یک کتاب رویه قضایی برداشتم تا بتوانم کیس‌های جالب مورد نظر را پیدا کنم اما تقریباً نود درصد پرونده‌هایی بودند با موضوعات تکراری.سراغ اینترنت هم رفتم اما باز هم همان مطالب بود. تقریباً دیگر داشتم بی‌خیال نمره و تحقیق کلاسی و سوژه جدید می‌شدم. به آشپزخانه رفتم تا کمی آب بخورم، ناگهان صدای خنده بلند مادرم را از اتاقش شنیدم، داشت با تلفن صحبت می‌کرد.تلفنش که تمام شد از اتاق بیرون آمد و همین‌طور که می‌خندید با خودش می‌گفت عجب آدم‌هایی پیدا می‌شوند ما دغدغه‌مان چیه اینها دغدغه‌شان چیست!از سر کنجکاوی یا فضولی نمی‌دانم؛ از مادرم پرسیدم جریان چیست که آنقدر برایش خنده دار است! بعد از کلی توضیح درباره روابط فامیلی خواهر شوهر و داماد و جاری معلوم شد یکی از فامیل‌های زن عمویم با زنش بحث‌شان شده و کارشان به دادگاه و طلاق کشیده شده است. جدایی دو نفر که چند سال با هم زندگی کرده‌اند واقعاً خنده دار نیست.قسمت خنده دارش این است که این آقای هزینه مدار به خانم هزینه کن‌اش گفته است که پول‌هایم را می‌بری در اینستا خرج می‌کنی و بحث بالا گرفته و به طلاق و طلاق کشی کشیده شده است از آن طرف هم خانمش ادعا می‌کند من در خانه پدرم هم کلاس آشپزی می‌رفتم و همیشه عکس غذاهایم را در صفحه اینستاگرامم می‌گذاشتم.اینجا بود که این کیس و امثالش به نظرم جالب و جدید آمد و تصمیم گرفتم برای تحقیق کلاسی‌ام سراغ قضیه‌هایی که در فضای مجازی رخ می‌دهد و به دادگاه کشیده می‌شود، بروم.چند کیس پیدا کردم که ابتدا به همین ماجرا می‌پردازم و در ادامه هر کدام را بازگو می‌کنم.

  پرونده اول: هزینه آشپزی اینستاگرامی
اول باید با هر دو آنها که دو سر قضیه بودند صحبت می‌کردم. از طریق زن عمویم شماره خانم خانه را پیدا کردم و جریان را گفتم و اینکه شاید بتوانم حتی کمی هم کمکش کنم.بنده خدا دلش خون بود.می‌گفت شوهرش غر می‌زند که من هر چی پول درمی‌آورم تو خرج این آت و اشغال‌هایی می‌کنی که به آنها می‌گویی غذا و در اینستا پست می‌کنی که فقط لایک بخورد. دو سوم حقوق هر ماه من را در اینستا می‌ریزی که چه شود؟ خواهر و عمه و خاله برایت به به و چه چه کنند؟! ولی خانم آشپزباشی می‌گفت من هنر آشپزی را دوست دارم و دوست دارم چیزی که درست کرده‌ام را بقیه راجع به آن اظهارنظر کنند.
شوهرش هم به صحبت کردن با من راضی نشد. ولی آن‌طور که زنش می‌گفت واقعاً آدم می‌ماند حق با کدام طرف است. بی‌طرفانه بخواهم به قضیه نگاه کنم؛ به نظرم هر دو نفر حق داشتند.
ولی خب اصلاً مگر می‌شود به دادگاه بروی با این ادعا که آقای قاضی زنم را می‌خواهم طلاق بدهم چون عکس غذا‌هایی که درست می‌کند را در اینستاگرام پست می‌کند که لایک بخورد!
«زن باید بساز باشد»

جمله‌ای است که بارها همه ما از زبان افراد مختلف شنیده‌ایم. اما این جمله در واقعیت خود چه معنایی دارد؟ آیا به این معنی است که چشم خود را روی حق و حقوق خود ببندد؟ آیا به این معنی است زن باید در هزینه‌ها صرفه‌جویی و قناعت پیشه کند؟
هزینه‌هایی که در طول زندگی و ایام زوجیت به زن تعلق می‌گیرد نفقه است.ماده 1107 قانون مدنی نفقه زن را همه نیاز‌های متناسب و متعارف با وضعیت زن دانسته است و مواردی را من باب تمثیل ارائه نموده است.در واقع با نظر به مواد قانونی زن نفقه خود را از مرد طلبکار است. میزان نفقه بر مبنای شئون خانوادگی و وضع مالی مرد تعیین می‌شود. قانونگذار میزان معینی در نظر نگرفته است و در مناطق و فرهنگ‌های متفاوت این میزان با اختلاف مواجه است. به عبارتی میزان نفقه را شئون خانوادگی زن، عرف و عادت ساکنان و تمکن مالی مرد تعیین می‌کند. در اصل قانون به توان مالی مرد توجهی ندارد اما مطابق رویه‌های موجود تمام کارشناسان نفقه هنگام تعیین مبلغ به توان مالی مرد نیز توجه می‌کنند. چنانچه بین زن و مرد در رقم تعیین شده اختلافی پیش بیاید، دادگاه میزان آن را مشخص می‌کند.

سؤالی که مطرح می‌شود این است که آیا زن می‌تواند مضاعف بر نیاز‌های متعارف هزینه کند؟ چرا که آشپزی‌های پر هزینه جزو نیاز‌های متعارف نیست. در بحث نفقه وضعیت سابق زوجه نیز بر تمکن مرد مقدم است. فلذا هر گاه زن در خانه پدری دارای امکاناتی نظیر خادم شخصی باشد، زوج نیز موظف به تهیه آن امکانات برای زوجه خود است ولو اینکه جزو نیاز‌های متعارف برای سایرین محسوب نشود خواه مرد تمکن داشته باشد خواه نداشته باشد که در صورت عدم پرداخت با توجه به ماده 1129 محکمه او را الزام می‌کند و در صورت عجز یا استنکاف شوهر از دادن نفقه زن می‌تواند درخواست طلاق دهد. اما اگر زن در خانه پدری امکاناتی که بیش از نیاز متعارف است را نداشته، نمی‌تواند آن را در خانه شوهر از زوج طلب کند و فقط در صورت رضایت زوج از اموالش می‌تواند بیش از نیاز عرفی هزینه کند. استنکاف شوهر از پرداخت نفقه، دارای ضمانت اجرای مدنی و کیفری است. ضمانت اجرای مدنی همان بود که در ماده 1129 گفته شد که در صورت عدم پرداخت حق طلاق برای زوجه ایجاد می‌شود. ضمانت اجرای کیفری عدم پرداخت نفقه با وجود تمکن با توجه به ماده 642 قانون مجازات اسلامی حبس از سه ماه و یک روز تا پنج ماه است.فلذا اگر مردی نفقه همسر خود را نپردازد، زن می‌تواند از طریق مراجعه به دادگاه، طرح دعوی عدم انفاق کند و دادگاه مرد را محکوم و ملزم به پرداخت می‌کند. نکته دیگر درخصوص دعوی نفقه این است که نفقه مربوط به زمان حال از طریق کیفری و نفقه مربوط به گذشته با ارائه دادخواست حقوقی قابل پرداخت است.

  پرونده دوم: حرکت‌های مجازی مبنی بر بی‌احترامی
پرونده‌های مشابه دیگری نیز در دادگاه‌های خانواده در حال رسیدگی هستند که اختلافات از دنیای مجازی به دنیای واقعی کشیده شده است. در پرونده دیگری مادرشوهر ضمن شکایت از عروسش، پسرش را نیز راضی کرده بود که به دلیل همین اتفاق زندگی مشترکشان را پایان دهد. این زن ادعا داشته است که عروسش به خاطر کم محلی کردن به اوجلوی دیگران، هر وقت در گروه فامیلی خود در فضای مجازی بحثی مطرح می‌کند جوابش را نمی‌دهد، یا عکس‌هایش را در فضای مجازی لایک نمی‌کند و برایش کامنت نمی‌گذارد و بعد از میهمانی‌ها عکسی که او در آن حضور داشته باشد را به اشتراک نمی‌گذارد. یا گروه خانوادگی را در فضای مجازی ترک کرده است. شاید برای هر کسی موضوع مهمی‌ نباشد اما افزایش شمار این گونه پرونده‌ها این‌طور نشان می‌دهد این مسأله برای بخشی از جامعه مهم و عدم رعایت آن، رفتاری توهین‌آمیز تلقی می‌شود.خب این هم می‌تواند مسأله‌ای باشد که در نگاه اول خیلی بی‌اهمیت از آن می‌گذریم.اما به نظرم آمد ممکن است برای خیلی‌ها هم اگر پیش بیاید مهم تلقی شود. از دید من هم جالب بود هم جدید. این‌طور بود که این پرونده را هم به تحقیقم اضافه کردم.

مسأله مورد بحث عمل‌هایی است واقعی که در فضا‌های مجازی با انگیزه‌های مختلفی صورت می‌گیرد. قصد افراد در اعمال نیتی است درونی که در حقوق جزا از آن به‌ عنوان عنصر معنوی افعال یاد می‌شود. برای وقوع یک جرم و ارتکاب به آن قصد و نیت لازم است. معذلک قصد جنبه‌ای درونی دارد که به راحتی قابل اثبات نیست و هر کس می‌تواند قصد خود را انکار کند. اما در مواردی نیز می‌توان از قرائن و حالات به مقصود مرتکب فعل پی برد. عملاً شاید بتوان افعال فضای مجازی را با قصد بی‌احترامی در دادگاه با عنوان جرم توهین مطرح کرد.در ماده 608 قانون مجازات اسلامی به تعریف جرم توهین و هتک حرمت اشخاص پرداخته است و مثال‌هایی را من باب تمثیل ذکر کرده است و قانونگذار دامنه توهین را منحصر به فحاشی و استعمال الفاظ رکیک ندانسته است. بنابر این توهین می‌تواند به وسیله رفتار و کتابت هم محقق شود. اینکه آیا عملی توهین است یا نه به نظر می‌رسد که معیار عرف است به این معنی که گفتار یا رفتار در نظر عرف باید وهن آور و سبک‌کننده باشد، تا عنوان جرم توهین به خود بگیرد. اما با توجه به اینکه قصد افراد در این قضیه مورد نظر است می‌توان گفت که به سختی این امر قابل اثبات است و نکته مهم نیز عرف است که مشخص می‌کند این اعمال می‌توانند ایجاد مسئولیت کنند یا خیر./ ایران بانو 
 

نظرات

دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید در سایت منتشر خواهد شد.

پیام های که حاوی تهمت یا افترا باشد در سایت منتشر نخواهد شد.

پیام های که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبز با خبر باشد منتشر نخواهد شد.